Το άσθμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος των αεραγωγών που χαρακτηρίζεται από δύσπνοια, συριγμό (σφύριγμα στην αναπνοή), βήχα παροξυσμικό και ξηρό ή παραγωγικό και σφίξιμο (αίσθημα βάρους) στο στήθος.
Τα συμπτώματα ποικίλλουν σε ένταση και συχνά επιδεινώνονται τη νύχτα ή νωρίς το πρωί, ενώ μπορεί να προκληθούν από εκλυτικούς παράγοντες όπως αλλεργιογόνα, άσκηση, κρύος αέρας, ιώσεις και καπνός.
Συμπτώματα που επιδεινώνουν το άσθμα (εκλυτικοί παράγοντες άσθματος)
• Αλλεργιογόνα: Οικιακή σκόνη, γύρη, ακάρεα, κατοικίδια ζώα.
• Ερεθιστικοί παράγοντες: Καπνός τσιγάρου, έντονες οσμές, κυκλοφοριακοί ρύποι.
• Φυσική δραστηριότητα: Άσκηση, ειδικά σε ψυχρό ή ξηρό αέρα.
• Αναπνευστικές λοιμώξεις: Ιογενείς λοιμώξεις όπως το κοινό κρυολόγημα.
• Συναισθηματικοί παράγοντες: Έντονο στρες, αγωνία, ή έντονο γέλιο.
• Καιρικές αλλαγές: Υγρασία και μεταβολές του καιρού.
Διάγνωση του άσθματος
Η διάγνωση του άσθματος μπορεί να γίνει με βάση το ιστορικό και τα συμπτώματα του ασθενούς, αλλά και με την ανταπόκριση στην κατάλληλη θεραπεία από τον γιατρό.
Οι επιπλέον εξετάσεις που θα μας βοηθήσουν στη διάγνωση του άσθματος είναι οι εξής:
• Σπιρομέτρηση προ και μετά βρογχοδιαστολή
• Έλεγχος αλλεργίας
• Δοκιμασίες πρόκλησης και άσκησης
• Απεικονιστικές εξετάσεις όπως ακτινογραφία ή αξονική θώρακος για τον αποκλεισμό άλλων παθήσεων, μόνο όταν η διάγνωση δεν είναι απόλυτα σαφής
Θεραπευτική αντιμετώπιση άσθματος
Η θεραπεία στοχεύει στον έλεγχο της νόσου και την ελαχιστοποίηση των συμπτωμάτων.
Περιλαμβάνει τα εξής:
- Αποφυγή εκλυτικών παραγόντων, όπως απομάκρυνση από αλλεργιογόνα, καπνό, ατμοσφαιρική ρύπανση και άλλες ερεθιστικές ουσίες.
- Εισπνεόμενα βρογχοδιασταλτικά φάρμακα (ανακουφιστικά/βραχείας δράσης, ρυθμιστικά/μακράς δράσης/αντιχολινεργικά.
- Εισπνεόμενα και από του στόματος κορτικοειδή καθώς και από του στόματος αναστολείς λευκοτριενίων που χορηγούνται σε συγκεκριμένες περιπτώσεις ασθενών περισσότερο επίμονου, μη ελεγχόμενου ή και ανθεκτικού άσθματος.
- Αντιμετώπιση ανθεκτικού άσθματος, επίσης, με βιολογικούς παράγοντες (μονοκλωνικά αντισώματα).
- Η διακοπή καπνίσματος είναι υψίστης σημασίας στην αντιμετώπιση του άσθματος.
- Μέρος της θεραπείας αποτελεί η σωστή χρήση των συσκευών των εισπνεόμενων βρογχοδιασταλτικών φαρμάκων.
Συμπερασματικά, η θεραπευτική αντιμετώπιση του άσθματος είναι εξατομικευμένη στον εκάστοτε ασθενή, ενώ ο σωστός έλεγχος της νόσου βελτιώνει την ποιότητα ζωής.
